{"id":"https://voxentr.com/haber/letonya-secimlerinde-rusya-etkisi-guvenlik-ve-ekonomi-tartismasi-one-cikiyor-4b82d8","url":"https://voxentr.com/haber/letonya-secimlerinde-rusya-etkisi-guvenlik-ve-ekonomi-tartismasi-one-cikiyor-4b82d8","title":"Letonya seçimlerinde Rusya etkisi: Güvenlik ve ekonomi tartışması öne çıkıyor","summary":"Letonya, 3 Ekim 2026’da parlamento seçimine gidiyor. Rusya kaynaklı güvenlik kaygıları ve Moskova ile ekonomik bağların geleceği kampanyayı şekillendiriyor.","content_text":"Letonya’da seçmenler, 3 Ekim 2026’da yeni parlamentoyu belirlemek üzere sandığa gidecek. Seçim kampanyasında Rusya’dan kaynaklanan güvenlik endişeleri öne çıkarken, Moskova ile bağları azaltmanın ekonomik bedeli de siyasi tartışmaların merkezinde yer alıyor.\n\nBaltık hava sahasında güvenlik kaygısı\n\nAlmanya, tekrarlanan insansız hava aracı ihlalleri üzerine NATO’nun Baltık hava savunmasını güçlendirme çalışmaları kapsamında Letonya’ya dört Eurofighter gönderdi. Uçaklar, Riga’ya 60 kilometre uzaklıktaki Lielvarde askeri hava üssünde bulunuyor.\n\nBölgedeki son olay, 15 Eylül’de Litvanya’da yaşandı; Belarus’tan geldiği düşünülen bir insansız hava aracı NATO savaş uçağı tarafından düşürüldü. Letonya ve komşuları ayrıca Belarus’u, AB üzerinde baskı kurmak ve sınır güvenliğini sınamak amacıyla göçmen hareketlerini teşvik etmekle suçluyor.\n\nLetonya ve Çek Cumhuriyeti dahil bazı Avrupa ülkelerinin istihbarat yetkilileri, Rusya’nın NATO’yu yıllar değil, aylar içinde sınamaya çalışabileceği uyarısında bulundu. Riga’daki Center for Geopolitical Studies Direktörü Maris Andzans da Baltık ülkelerini böyle bir girişim açısından kritik bir bölge olarak değerlendiriyor.\n\nSavunma ve NATO konusunda geniş uzlaşı\n\nLetonya, gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 5’ini savunmaya ayırmayı yasayla taahhüt eden az sayıdaki NATO üyesinden biri. Önde gelen partilerin çoğu Rusya’yı güvenlik sorunu olarak görüyor ve savunma vaatlerine programlarında yer veriyor.\n\nAnalistler, NATO’nun önemi üzerindeki geniş uzlaşı nedeniyle seçimden çıkacak koalisyonun ülkenin dış politika yönelimini değiştirmesini beklemiyor. Friedrich Ebert Stiftung’un (FES) Security Radar 2025 araştırması da Letonyalıların NATO’ya genel olarak olumlu baktığını gösteriyor.\n\nLetonya seçim anketlerinde kim önde?\n\nNispi temsil sistemiyle seçilen 100 sandalyeli Saeima’da koalisyon hükümetleri olağan bir durum. Anketlerde Başbakan Andris Kulbergs liderliğindeki merkez çizgideki United List önde; onu Sovereign Power/Young Latvians Alliance ve Ainars Slesers’in liderliğindeki Latvia First izliyor.\n\nMerkez soldaki Progressives ile muhafazakâr National Alliance’ın da parlamentoya girmesi bekleniyor. Ancak siyasi analist Filips Rajevskis’e göre birçok seçmen yalnızca parti tercihini değil, oy kullanıp kullanmayacağını da gizlediğinden sonuçları öngörmek güç.\n\nRusya ile ticaretin azalmasının ekonomik etkisi\n\nRusya, Ukrayna’nın geniş çaplı işgalinden önce Letonya’nın en önemli ticaret ortakları arasındaydı. Letonya, 2022’den bu yana Rusya ve Belarus’tan ithalatını yüzde 90’dan fazla azaltırken, bu ülkelerin ürünlerine AB içindeki en sert kısıtlamalardan bazılarını getirdi.\n\nEkonomi yeni koşullara uyum sağlasa da savaş öncesinde Rusya ile güçlü bağları bulunan işletmeler en ağır etkilenenler arasında yer aldı. Rajevskis, savaş alanına yakınlığın yatırım ortamını belirgin biçimde etkilediğini, yatırım ve büyümenin temel meselelerden biri olduğunu belirtiyor.\n\nFES araştırmasına göre Letonyalıların yüzde 60’ı Rusya’ya bağımlılığın azaltılmasını istiyor. Buna karşılık yüzde 20’lik kesim, Rusya ile daha yakın ilişkilerden yana.\n\nMoskova ile ekonomik bağlar tartışılıyor\n\nSovereign Power/Young Latvians Alliance lideri Julija Stepanenko, Rusya ve Belarus ile ekonomik ilişkilerin tamamen kesilmesine karşı çıkıyor. Partinin adaylarından Lyubov Shvetsova ise DW’ye yaptığı açıklamada Rusya yanlısı oldukları suçlamasını reddederek yaklaşımlarının Letonyalı işletmelerin çıkarlarına dayandığını savundu.\n\nLatvia First lideri Ainars Slesers de AB yaptırımları yasaklamadığı sürece Rusya ile transit mal taşımacılığının sürmesini istiyor. Büyüme ve yatırımı öne çıkaran partinin anketlerdeki desteği yüzde 9’un üzerinde.\n\nBununla birlikte Latvia First üyesi Edmunds Zivtins, Ukrayna’daki savaş sürerken ticaretin tamamen yeniden kurulmasının konuşulamayacağını belirtiyor. Böylece ekonomik ilişkilerde daha esnek bir yaklaşımı savunan partiler arasında da sınırlar çiziliyor.\n\nRusça ve kimlik politikaları seçmeni bölüyor\n\nAnalistlere göre bu partilerin çekiciliği her zaman Kremlin’e destekten kaynaklanmıyor; kendisini ana akım partilerce ihmal edilmiş hisseden Rusça konuşan seçmenler de bu kesimde yer alıyor. Rusça eğitimin aşamalı olarak kaldırılması ve dilin kamusal hayattaki rolünün azaltılması bu seçmenlerde kaygı yaratıyor.\n\nLetonya nüfusunun yaklaşık üçte biri evinde Rusça konuşuyor. Rusya, kampanyayı bir yandan savunma ve NATO desteğini güçlendiren güvenlik tehdidi, diğer yandan seçmeni bölen ekonomik ve kültürel bir mesele olarak etkiliyor.","image":"https://voxentr.com/medya/d99001e66e237360bfd6ba4b46d63045.webp","date_published":"2026-10-01T06:00:00.000Z","date_modified":"2026-11-04T17:55:46.733Z","language":"tr","authors":[{"name":"Ali Talu","url":"https://voxentr.com/yazar/ali-talu"}],"tags":["letonya","rusya","seçim","nato","ekonomi"],"_voxen":{"json_url":"https://voxentr.com/haber/letonya-secimlerinde-rusya-etkisi-guvenlik-ve-ekonomi-tartismasi-one-cikiyor-4b82d8/json","category":{"slug":"gundem","name":"Güncel"},"read_minutes":3,"ai_generated_image":true,"source":{"name":"DW","url":"https://www.dw.com/en/latvians-head-to-the-polls-with-russia-on-their-minds/a-79477614?maca=en-rss-en-all-1573-rdf"}}}